در سالهای اخیر، پدیده فرونشست بسیاری از دشتهای ایران را در معرض خطرات جدی قرار داده است. در این مطلب، وضعیت دشت سیرجان را به عنوان نمونهای از چندین دشت در معرض خطر مورد بررسی قرار دادهایم.
در شکل بالا، تصویر سمت راست نقشه نرخ فرونشست در بازه زمانی 2004 تا 2008 حاصل از اعمال تکنیک تحلیل سری زمانی تداخل سنجی رادار روزنه مصنوعی بر داده های ماهواره ای راداری ENVISAT ASAR از منطقه دشت سیرجان را نشان میدهد. شکل سمت چپ، نقشه نرخ فرونشست در طول سال 2017 حاصل از اعمال همان تکنیک بر داده های راداری Sentinel-1 را مشخص میکند. در این بازه زمانی تقریبا 10 ساله بالاترین نرخ فرونشست از 28 سانتیمتر در سال به 17 سانتیمتر در سال کاهش پیدا کرده است. کاهش نرخ فرونشست به معنای کاهش ظرفیت آبخوان برای ذخیره بارشهای آتی و در نتیجه از دست رفتن منابع آب زیرزمینی در آینده است. بهرهبرداری بیش از حد، از سفرههای آب زیرزمینی منطقه دشت سیرجان به منظور آبیاری باغهای پسته باعث بروز فرونشست جدی در این دشت شده است.